МЗЖ — міндетті зейнетақы жарналары: қызметкер кірісінің 10%-ы, оны жұмыс беруші жалақыдан ұстап, БЖЗҚ-ға аударады. База — 50 ЕЖА-дан аспайды (2026 жылы 4 250 000 ₸). ЖК өзі үшін де МЗЖ төлейді — мәлімделген кірістің 10%-ы, бірақ 1 ЕЖА-дан (8 500 ₸) кем емес.
МЗЖ-ны кім төлейді
МЗЖ қызметкердің кірісінен ұсталады: бұл оның БЖЗҚ-дағы зейнетақы шотында жинақталатын өз ақшасы. Жұмыс беруші салық агенті ретінде есептейді, ұстайды және аударады. МЗЖ-дан бөлек жұмыс беруші өз қаражатынан ЖМЗЖ төлейді.
| Кім | Мөлшерлеме | База |
|---|---|---|
| Еңбек шарты бойынша қызметкер | 10% | кіріс, 50 ЕЖА-дан аспайды |
| ЖК өзі үшін | 10% | мәлімделген кіріс, 1-ден 50 ЕЖА-ға дейін |
| Өзін-өзі жұмыспен қамтыған тұлға | 1% | кіріс, 4% төлем құрамында |
Қалай есептеледі және қашан төленеді
МЗЖ ЖТС ұсталғанға дейін есептелген кірістен есептеледі. Ұсталған МЗЖ төлем жасалған айдан кейінгі айдың 25-інен кешіктірілмей төленеді, ал тоқсан сайын 200.00 нысанында көрсетіледі.
Мысал: жалақы 85 000 ₸ (2026 жылы 1 ЕЖА). МЗЖ — 10%, яғни 8 500 ₸, қызметкер қолына МЗЖ, МӘМС жарналары мен ЖТС шегерілген соманы алады. ЖК өзі үшін дәл осындай базамен ең төмен төлемдер жиынтығы: МЗЖ 8 500 + ЖМЗЖ 2 975 + ӘА 4 250 + МӘМС 5 950 = айына 21 675 ₸.
МЗЖ басқа төлемдерді азайтады: ЖТС салынатын кіріс МЗЖ-ға, МӘМС жарналарына және 30 ӘЕК базалық шегерімге азайтылады; ӘА базасы — МЗЖ шегерілген кіріс; әлеуметтік салық базасы — МЗЖ мен МӘМС жарналары шегерілген кіріс.
2026 жылдан бастап не өзгерді
- МЗЖ мөлшерлемесі 10% болып қалды, база шегі — 50 ЕЖА, яғни 2026 жылы 4 250 000 ₸.
- 14 ӘЕК стандартты шегерімнің орнына айына 30 ӘЕК (129 750 ₸) базалық шегерім енгізілді — жалақы төмен болса, МЗЖ шегерілгеннен кейін ЖТС жиі нөлге тең.
- Өзін-өзі жұмыспен қамтығандар үшін жеке режим енгізілді: МЗЖ — жалпы 4%-дың ішінде 1%.
Жиі кездесетін қателер
- Жоғары жалақыда базаны 50 ЕЖА-мен шектемеу.
- МЗЖ-ны (жалақыдан) және ЖМЗЖ-ны (жұмыс беруші есебінен үстіне) шатастыру.
- Оңайлатылған декларациядағы ЖК кіріс жоқ айларда өзі үшін МЗЖ төлеуді «ұмытады» — кіріс болмаса тек МӘМС жарналары міндетті, бірақ онда зейнетақы өтілі жинақталмайды.
МЗЖ мен жалақыдан алынатын барлық жарналарды есептеу жалақы және кадр ісі қызметіне кіреді.
Жаңартылды