Кім тапсырады
Акциз — жекелеген тауарларға салынатын жанама салық. Төлеушілер, акцизделетін тауарлар тізбесі және мөлшерлемелер жаңа Салық кодексінің 535–537-баптарында белгіленген.
| Акцизделетін тауар | 400.00 қосымшасы |
|---|---|
| спирт және шарап материалы | 400.01 |
| алкоголь өнімі (арақ, коньяк, шарап, сыра және т.б.) | 400.02 |
| темекі бұйымдары | 400.03 |
| шикі мұнай және газ конденсаты | 400.04 |
| бензин, дизель отыны және қоспалар | 400.05 |
| энергетикалық сусындар — 2026 жылдан бастап жаңа | 400.09 |
| белгіленген шектен қымбат жеңіл автомобильдер, кемелер мен әуе кемелері («сәнді заттарға салық») — 2026 жылдан бастап жаңа | 400.10 |
Жеке қосымшалар — акцизді есепке жатқызу туралы 400.06 және акциздан босатылған тауарлар туралы 400.07.
- Өндірушілер — акцизделетін тауарларды өндіріп, өткізгенше 400.00-ді ай сайын тапсырады.
- Отын сатушылар — Кодексте көзделген жағдайларда бензин мен дизель отынын өткізуден акциз есептейді.
- Импорттаушылар — акцизді әкелу кезінде төлейді: үшінші елдерден — кеденде, ЕАЭО елдерінен — 328.00 өтініші бойынша ҚҚС-пен бірге.
- Қымбат автомобильдер, кемелер мен әуе кемелерін сатып алатын жеке тұлғалар — декларацияны сатып алған айдан кейінгі айдың 15-інен кешіктірмей тапсырады.
Электрондық темекіге арналған никотинді сұйықтықтар 2026 жылдан бастап акцизделетін тауарлар тізбесінен алынып тасталды.
Қалай тапсыру керек: қадамдар
- Есепте айды жабыңыз: акцизделетін тауардың әр түрі бойынша өндіріс, жөнелту, қайтару көлемдері, қоймадағы қалдықтар.
- Салық салынатын айналымды анықтаңыз — ай ішінде акцизделетін тауарларды өткізу және беру; бөлек — акциздан босатылған айналымдар (экспорт және т.б.).
- Мөлшерлемелерді қолданыңыз — СК 537-бабы бойынша тауар түрлеріне қарай. Энергетикалық сусындар үшін — 2026 жылы литріне 100 ₸, 2027 жылы — 140 ₸, 2028 жылы — 180 ₸.
- Акцизді есепті айдан кейінгі айдың 20-сынан кешіктірмей төлеңіз.
- 400.00-ді ИСНА Салық төлеушінің кабинетінде толтырыңыз: негізгі нысан мен қажетті қосымшалар (400.01–400.10); есепке жатқызу құқығы болса — 400.06. ЭЦҚ арқылы қол қойыңыз.
- Декларацияны есепті айдан кейінгі екінші айдың 15-інен кешіктірмей тапсырып, оны ЭШФ және виртуалды қоймамен салыстырыңыз.
Жиі кездесетін қателер:
- декларация уақтылы тапсырылады, ал акциз тапсыру мерзіміне қарай төленеді — өсімпұлмен, дегенмен төлеу мерзімі 25 күн ерте;
- энергетикалық сусындар 2026 жылдан кейін де акцизделмейтін тауар ретінде есепке алынады;
- индекстеуден кейін 1С анықтамалықтарында 2025 жылғы мөлшерлемелер қалып қойған;
- босатылған айналымдар құжаттармен расталмаған және 400.07-де көрсетілмеген;
- 400.00 деректері акцизделетін тауарларды жөнелту бойынша ЭШФ-пен сәйкес келмейді.
2026 жылғы 400.00 мерзімдері
| Есепті ай | Акцизді төлеу | 400.00 тапсыру |
|---|---|---|
| 2026 жылғы қаңтар | 2026 жылғы 20 ақпанға дейін | 2026 жылғы 16 наурызға дейін (15 наурыз — жексенбі) |
| 2026 жылғы шілде | 2026 жылғы 20 тамызға дейін | 2026 жылғы 15 қыркүйекке дейін |
| 2026 жылғы тамыз | 2026 жылғы 21 қыркүйекке дейін (20 қыркүйек — жексенбі) | 2026 жылғы 15 қазанға дейін |
| 2026 жылғы қыркүйек | 2026 жылғы 20 қазанға дейін | 2026 жылғы 16 қарашаға дейін (15 қараша — жексенбі) |
| 2026 жылғы қазан | 2026 жылғы 20 қарашаға дейін | 2026 жылғы 15 желтоқсанға дейін |
| 2026 жылғы қараша | 2026 жылғы 21 желтоқсанға дейін (20 желтоқсан — жексенбі) | 2027 жылғы 15 қаңтарға дейін |
| 2026 жылғы желтоқсан | 2027 жылғы 20 қаңтарға дейін | 2027 жылғы 15 ақпанға дейін |
Мерзімнің соңғы күні демалыс немесе мереке күніне түссе, мерзім келесі жақын жұмыс күніне ауыстырылады. Қалған айлар — салық күнтізбесінде.
2026 жылы не өзгерді
Жаңа Салық кодексі акцизделетін тауарлар тізбесін кеңейтті: энергетикалық сусындар мен қымбат жеңіл автомобильдер, кемелер және әуе кемелері қосылды, олар үшін 400.00-де 400.09 және 400.10 қосымшалары пайда болды. Жаңа нысан кабинетте 2026 жылғы 20 ақпаннан бастап қолжетімді. Бірқатар тауарлар бойынша мөлшерлемелер көтерілді, никотинді сұйықтықтар тізбеден алынып тасталды. Салықтық кезең бұрынғыдай — күнтізбелік ай.
Акциз есебін кім жүргізеді
Акциз әрдайым дерлік ҚҚС пен ЭШФ-пен бірге жүреді, сондықтан акцизделетін тауар өндірушілерін бухгалтерлік қызмет көрсету және ҚҚС есебі аясында жүргіземіз. Құны — тарифтер бетінде.
Тапсырмағаны үшін айыппұл. 400.00 уақтылы ұсынылмаса, ӘҚБтК 272-бабы бойынша алғашқы бұзушылықта — ескерту, бір жыл ішінде қайталанса — айыппұл: шағын бизнес және КЕҰ 30 ӘЕК, орта 45 ӘЕК, ірі 70 ӘЕК.
Өсімпұл. 20-сынан кеш төленген акцизге өсімпұл есептеледі — әр кешіктірілген күн үшін Ұлттық Банктің базалық мөлшерлемесінің 1,25 еселенген мөлшері. 2026 жылғы 27 қазаннан бастап — жылдық 19,6875%.
Шотты бұғаттау. Есептілікті ұсынбау туралы хабарлама орындалмаса, банк шоттары бойынша шығыс операциялары хабарлама табыс етілген күннен бастап 30 жұмыс күні өткен соң тоқтатыла тұрады. Акцизделетін өнім өндірушісі үшін бұл шикізат сатып алу мен төлемдердің тоқтауын білдіреді.
Салықтан тыс тәуекелдер. 400.00, өндіріс есебі және акцизделетін тауарлар бойынша ЭШФ арасындағы алшақтықтар — камералдық бақылауға негіз. Алкоголь мен темекі айналымындағы бұзушылықтар лицензиялық бақылау аясында да тексеріледі.
Деректер мына күнге өзекті