Ет және сүт өнімдері, сусындар, жартылай фабрикаттар, нан зауыттары

Қазақстандағы тамақ өндірісіне арналған бухгалтер

Тамақ өндірісінің бухгалтері тек декларациялармен шектелмейді: ол шығымы мен ысырабын ескере отырып әр партияның өзіндік құнын есептейді, шаруа қожалықтарынан шикізат сатып алуды ресімдейді, сауда желілерінің қайтарымдары бойынша түсімді түзетеді және ҚҚС есебін жүргізеді. Біз жартылай фабрикат, сүт, ет және сусын өндіретін цехтардың есебін аутсорсингке аламыз — ҚҚС төлейтін ЖБР-дағы ЖШС, бүкіл Қазақстан бойынша онлайн.

Кәсіпорын кеңсесі: жеткізушілер құжаттары мен ноутбук қойылған үстел · Тамақ өнімдерін өндіру

Тамақ өндірісі қысқа циклмен жұмыс істейді: шикізат күн сайын дерлік келеді, өнім желілер мен дистрибьюторларға төлемді кейінге қалдырып жөнелтіледі, ал жарамдылық мерзімі тоқсан соңына дейін күтуге мүмкіндік бермейді. Бір партиядағы есепке алынбаған ақау, құжатсыз қайтарым немесе расталмаған сатып алу кейін бірден өзіндік құнда, ҚҚС-та және сатып алушымен салыстыруда көрінеді.

Салада кең таралған схема — ҚҚС бойынша тіркелген, жалпыға бірдей белгіленген режимдегі ЖШС: желілер мен көтерме сатып алушыларға ЭШФ жазатын және есепке жатқызылатын ҚҚС-ы бар жеткізуші керек. Бұл ретте шикізаттың едәуір бөлігі — сүт, ет, көкөніс, астық — ҚҚС төлемейтін шаруа қожалықтары мен жеке тұлғалардан сатып алынады, мұны салық жүктемесі мен бағаны есептегенде ескеру қажет.

Біз тамақ өндірістеріне бухгалтерлік қызметті онлайн көрсетеміз: бастапқы құжаттар — WhatsApp немесе бұлт арқылы, есеп — иесі базаға кіре алатын 1С-та, ай сайын — орындалған жұмыстар актісі. Шикізат, партиялар мен жөнелтімдер есебін өзіндік құн мен салықтар орташа сандармен емес, цехтың нақты деректерімен есептелетіндей етіп құрамыз.

§ 02Немен келеді

Тамақ өндірістері әдетте қандай мәселемен келеді

  • —Фермерлер мен жеке тұлғалардан сатып алу актілері қолмен толтырылған немесе мүлде ресімделмеген, сондықтан тексеру кезінде шикізатқа жұмсалған шығыстың бір бөлігін растайтын құжат жоқ.
  • —Өзіндік құн ай бойынша орташа есептеледі: қай партия немесе қай артикул пайда әкелетіні, ал қайсысы шығынға сатылатыны белгісіз.
  • —Желі мерзімі өткен өнімді қайтарып, төлемнен ретро-бонусты ұстап қалды, ал есепте түсім өзгеріссіз қалды, түзету ЭШФ-ы жазылмады.
  • —Ақау, технологиялық қалдықтар мен жарамдылық мерзімі өткен өнім актісіз есептен шығарылады — ЖБР-да мұндай шығыстарды қорғау қиын.
  • —Цехтағы кесімді бағалаулар бұйрықпен бекітілмеген, ауысымдар бойынша төлем табельмен сәйкес келмейді, қызметкерлердің бір бөлігі еңбек шартынсыз жұмыс істейді.
  • —Шикізат пен қаптама Ресей мен Беларусьтен әкелінеді, 328.00 өтініштері кешігіп берілген, импорт ҚҚС-ы бойынша хабарлама келді.
§ 03Қазақстандағы есеп ерекшеліктері

2026 жылы Қазақстанда тамақ өндірісі есебінің ерекшеліктері

  • ЖБР және ҚҚС — қалыпты жағдай — желілер мен көтерме сатып алушыларға жеткізетін ЖШС әдетте жалпыға бірдей белгіленген режимде жұмыс істейді: КТС — 20%, ҚҚС — 16%, жылдық айналым 10 000 ӘЕК-тен асқанда (2026 жылы 43 250 000 ₸) ҚҚС бойынша есепке тұру міндетті.
  • Шаруа қожалықтарынан шикізат — өз арнаулы режиміндегі ШҚ/ФҚ ҚҚС-тан босатылған, сондықтан мұндай шикізат бойынша кіріс ҚҚС-ы болмайды; сатып алу шартпен, жүкқұжатпен немесе сатып алу актісімен және қожалықтың шотына төлеммен расталады. Тіркелмеген жеке тұлғалардан сатып алу бөлек ресімделеді, салық агенті мәселесін алғашқы сатып алуға дейін шешеміз.
  • Партиялар бойынша өзіндік құн — шикізат рецептуралар мен шығым нормалары бойынша есептен шығарылады, қайта өңдеу кезіндегі ысырап (кебу, қалдықтар, технологиялық ақау) — бекітілген нормалар шегінде, ал әр партия өз өзіндік құнын және өндірілген күнін алады.
  • Жарамдылық мерзімі және есептен шығару — мерзімі өткен өнім, ақау мен қайтарымдар партиясы көрсетілген есептен шығару немесе кәдеге жарату актілерімен ресімделеді; құжатсыз мұндай сома ЖБР-да даулы шығыс болып қалады.
  • Сауда желілері — ретро-бонустар, көлемге жеңілдіктер, толық жеткізбегені үшін айыппұлдар мен қайтарымдар түсімді кейін өзгертеді; шарттың әр талабы бойынша оның бағаны азайтатынын немесе желінің жеке қызметі екенін анықтаймыз.
  • ЭШФ, ІЖҚ және Виртуалды қойма — ЭШФ жөнелтімнен кейін 15 күнтізбелік күннен кешіктірілмей жазылады; Виртуалды қойма тізбесіндегі тауарлар бойынша ЭШФ модуль арқылы ресімделеді, ал жаңа тізбе 2026 жылғы 1 желтоқсаннан бастап қолданылады — өндіріс позицияларын онымен алдын ала салыстырамыз.
  • Таңбалау және техрегламенттер — сүт өнімдері мен су ИС МПТ арқылы таңбаланады, өнім ЕАЭО ТР сәйкестік декларацияларымен және ветеринариялық-санитариялық бақылаумен шығарылады; таңбалау кодтарын, зертханалық зерттеулер мен санитариялық өңдеуді өндірістік шығыс ретінде есепке аламыз.
  • ЕАЭО-мен импорт және экспорт — ЕАЭО елдерінен шикізат, қаптама мен жабдық әкелгенде ҚҚС-ты сатып алушының өзі төлейді, 328.00 өтініші есепті кезеңнен кейінгі айдың 20-сынан кешіктірілмей тапсырылады; ЕАЭО-ға экспортқа құжатпен расталған жағдайда ҚҚС нөлдік мөлшерлемемен салынады.
§ 04Әдетте қандай режим таңдалады

Тамақ өндірістері әдетте қандай режимді таңдайды

Желілерге, дистрибьюторларға және HoReCa-ға сататын өндіріс үшін жұмыс нұсқасы — ЖБР-дағы ЖШС. Шешуші фактор — сатып алушылар: 2026 жылдан бастап ЖБР-дағы сатып алушы оңайлатылған декларация төлеушісінен сатып алынған тауарларға жұмсалған шығыстарды КТС бойынша шегерімге жатқыза алмайды, сондықтан желілер, әдетте, ЖБР-дағы жеткізушілермен жұмыс істейді. Мұнда КТС — 20%, ҚҚС — 16%; жылдық айналым 10 000 ӘЕК-тен асқанда (2026 жылы 43 250 000 ₸) ҚҚС бойынша есепке тұру міндетті, өтініш шекті асырғаннан кейін 5 жұмыс күні ішінде беріледі. Толығырақ — ҚҚС төлеушісі бетінде.

Оңайлатылған декларация — жылына 600 000 ӘЕК лимитпен табыстың 4%-ы — өз бөлшек саудасы арқылы немесе жеке тұлғаларға сататын шағын цехтарда кездеседі. Акцизделетін өнім өндірісі оңайлатылған режимге тыйым салынған қызмет түрлерінің тізбесіне кіреді, сондықтан акцизделетін позициялары бар сусын өндірісі бұл режимге ауыстырылмайды. Жеңілдіктер туралы бөлек: ауыл шаруашылығы өндірушілері үшін Кодексте 3% КТС және ҚҚС-тың 80%-ына дейін есепке жатқызу көзделген, бірақ нақты қайта өңдеуші оларға жата ма — қызмет түріне және Кодекс талаптарына байланысты, мұны жеңілдікті бағаға енгізгенге дейін тексереміз.

НысанКезеңМерзімКім тапсырады
300.00тоқсантоқсаннан кейінгі екінші айдың 15-іне дейін, төлеу — 25-іне дейін; 2026 жылдың III тоқсаны үшін — 16 қарашаға дейінҚҚС бойынша тіркелген ЖШС
328.00тауар әкелу кезеңіесепті кезеңнен кейінгі айдың 20-сынан кешіктірілмейЕАЭО елдерінен шикізат, қаптама және жабдық импорттаушылар
200.00тоқсантоқсаннан кейінгі екінші айдың 15-іне дейін; 2026 жылдың III тоқсаны үшін — 16 қарашаға дейінқызметкерлері бар барлық ЖШС
100.00жылкелесі жылғы 31 наурызға дейін, КТС төлеу — тапсыру мерзімінен кейін 10 күннен кешіктірілмейЖБР-дағы ЖШС
701.01 және 700.00жыл701.01 — 15 ақпанға дейін, 700.00 — келесі жылғы 31 наурызға дейінцехтардың, жабдықтың, жердің және көліктің иелері

Деректер мына күнге өзекті

§ 05Шикізат

Фермерлер мен жеке тұлғалардан шикізат сатып алуды қалай ресімдеу керек

Шикізат — өзіндік құнның негізгі бабы, және тамақ өндірістерінде құжат көбіне дәл осы жерде жетіспейді. Сүт, мал, көкөніс пен жидек шаруа қожалықтарынан, жеке ауладан және делдалдардан келеді, көбіне қолма-қол төлеммен. Шығыс расталуы үшін сатып алуды бір схема бойынша ресімдейміз:

  • қожалықпен жеткізу шарты және оның мәртебесі мен режимін БСН немесе ЖСН бойынша тексеру;
  • әр жеткізілімге салмағы, майлылығы немесе сұрпы мен бағасы көрсетілген жүкқұжат немесе сатып алу актісі;
  • төлем делдалдың жеке картасына емес, қожалықтың шотына;
  • тіркелмеген жеке тұлғалардан сатып алғанда — алғашқы төлемге дейін салық агенті мен ұстаулар бойынша шешім.

Арнаулы режимдегі ШҚ/ФҚ ҚҚС төлемейді, сондықтан мұндай шикізат бойынша оны есепке жатқызуға болмайды — мұны баға есебінде ескереміз. Қожалықтардың өз есебі туралы — фермер қожалықтарына арналған бетте.

§ 06Сауда желілері

Желілердің қайтарымдарын, ретро-бонустарын және кейінге қалдырылған төлемін қалай есепке алу керек

Желімен жасалған шарт өндірушінің түсімін жөнелтуден кейін өзгертеді. Сатып алу көлемі үшін ретро-бонус, есептен шығарылған тауар үшін өтемақы, мерзімі аяқталып келе жатқан өнімді қайтару — мұның бәрін өзі қатысты кезеңмен есепте көрсетіп, ЭШФ-пен келісу керек.

  • Қайтарымдар — қайтару жүкқұжатымен және ЭШФ түзетуімен ресімделеді, қайтарылған партияның өзіндік құны актімен есептен шығарылады немесе өнімді сатуға болса, қоймаға қайтарылады.
  • Ретро-бонустар мен жеңілдіктер — егер талап тауар бағасын азайтса, түсім мен ҚҚС-ты түзетеміз; егер желі қызмет көрсетсе (сөреге қою, промо), оның шотын және ЭШФ-ын шығыс ретінде қабылдаймыз.
  • Кейінге қалдырылған төлем — әр желі бойынша дебиторлық берешекті ай сайын салыстыру актілерімен тексереміз, төлемнен ұсталған сомаларды жолма-жол талдаймыз.

Дистрибьюторлар арқылы сату қалай құрылатыны көтерме саудаға арналған бетте талданған.

§ 07Сұрақтар мен жауаптар

Сұрақтар мен жауаптар

Тамақ өндірісі оңайлатылған декларацияда жұмыс істей ала ма?

Фермерден сүт сатып алғанда есепке жатқызылатын ҚҚС бола ма?

Желіден мерзімі өткен өнімнің қайтарымын қалай ресімдеу керек?

Сүт өнімдері мен суға таңбалау қажет пе?

Ауыл шаруашылығы өнімін қайта өңдеушіге жеңілдіктер тиесілі ме?

Тамақ өндірісіне бухгалтер қанша тұрады?

Өтінім қалдыру

Өндірісіңіздің есебін талқылайық

WhatsApp-қа жазыңыз немесе өтінім қалдырыңыз: бухгалтер ассортиментті, шикізат көздерін, сатып алушылар мен режимді нақтылап, жұмыс тәртібін ұсынады.

WhatsApp

Пішінді жіберу арқылы сіз келісесіз: құпиялылық саясаты.