ҚР Әлеуметтік кодексі зейнетақы жарналарының, әлеуметтік аударымдардың және МӘМС төлемдерінің мөлшерлемелерін, базаларын және төлеу тәртібін белгілейді. 2026 жылы қызметкер жалақысынан МЗЖ 10% және МӘМС-қа жарналар 2% ұсталады, ал жұмыс беруші ЖМЗЖ 3,5%, ӘА 5% және МӘМС-қа аударымдар 3% төлейді. Әлеуметтік салық оған жатпайды — ол Салық кодексінде белгіленген.
Әлеуметтік кодекс нені реттейді
Кодекс міндетті әлеуметтік төлемдерді кім және қандай кірістен төлейтінін, база қандай шекте есептелетінін және ақша қайда түсетінін анықтайды: зейнетақы жарналары — БЖЗҚ-ға, әлеуметтік аударымдар — МӘСҚ-ға, медициналық сақтандыру төлемдері — МӘМС қорына. Ол жұмыс берушілерге, өзі үшін төлейтін ЖК-ға және зейнетақы мен медициналық жарналар бөлігінде АҚСШ шарттарына қатысты.
2026 жылғы мөлшерлемелер
| Төлем | Мөлшерлеме | Кім төлейді | База |
|---|---|---|---|
| МЗЖ | 10% | қызметкер кірісінен ұсталады | 50 ЕЖА-дан аспайды, яғни 4 250 000 ₸ |
| ЖМЗЖ | 3,5% | жұмыс беруші | 1-ден 50 ЕЖА-ға дейін, 1975 жылы және одан кейін туған қызметкерлер үшін |
| ӘА | 5% | жұмыс беруші | кіріс минус МЗЖ, 1-ден 7 ЕЖА-ға дейін |
| МӘМС-қа аударымдар | 3% | жұмыс беруші | 40 ЕЖА-дан аспайды |
| МӘМС-қа жарналар | 2% | қызметкер кірісінен ұсталады | 20 ЕЖА-дан аспайды |
Барлық ұсталған және есептелген төлемдер төлем жасалған айдан кейінгі айдың 25-інен кешіктірілмей төленеді.
Мысал: ЖК өзі үшін төлейді
Қызметкерлері жоқ ЖК кірісін 1 ЕЖА деңгейінде — 85 000 ₸ мәлімдейді. 2026 жылғы ең төменгі төлемдер: МЗЖ 8 500 ₸, ЖМЗЖ 2 975 ₸, ӘА 4 250 ₸ және МӘМС-қа жарналар 5 950 ₸ — барлығы айына 21 675 ₸. ЖК үшін МӘМС-қа жарналар қызметкерге қарағанда басқаша есептеледі: 1,4 ЕЖА-дан 5%, кіріс болмаса да төленеді. ЖК-ның ӘА базасынан МЗЖ-ны шегеру керек пе — әзірге реттелмеген: МӘСҚ ұстанымы мен кодекс мәтіні сәйкес келмейді, бірақ бұл ең төменгі сомаға әсер етпейді.
Әрі қарай не өзгереді
- ЖМЗЖ өседі: 2027 жылғы 1 қаңтардан 4,5% және 2028 жылғы 1 қаңтардан 5% (Әлеуметтік кодекстің 251-бабы 1-тармағы).
- Базалар ЕЖА-ға байланған. 2027 жылға ЕЖА-ны 110 000 ₸-ге дейін көтеру жоспарланған, бірақ түпкілікті мәнін бюджет туралы заң белгілейді — төлем сомаларын ол қабылданғаннан кейін қайта есептейміз.
Жиі кездесетін қателер
- 1975 жылға дейін туған қызметкерлерге ЖМЗЖ есептеу.
- ӘА-ны МЗЖ-ны шегермей толық кірістен немесе 7 ЕЖА шегінен жоғары есептеу.
- Әлеуметтік салықты ӘА сомасына азайту: 2026 жылдан бастап Салық кодексі бойынша бұлай жасалмайды.
- Кірісі жоқ айларда ЖК-ның өзі үшін МӘМС-қа жарналарын ұмыту.
Жарналарды есептеу мен 200.00 нысанын жалақыны есептеу аясында жүргіземіз.
Жаңартылды