ӘА (әлеуметтік аударымдар) — жұмыс беруші есебінен 5%; база — МЗЖ шегерілген кіріс, 1 ЕЖА-дан кем емес және 7 ЕЖА-дан артық емес (2026 жылы 85 000–595 000 ₸). ЖК өзі үшін ӘА-ны сол 5% мөлшерлемемен 1-ден 7 ЕЖА-ға дейінгі базадан, яғни айына 4 250 ₸-ден төлейді. Төлем — төлем жасалған айдан кейінгі айдың 25-іне дейін.
Жұмысшы үшін қалай есептеледі
- Жұмысшының айлық есептелген кірісін алыңыз.
- Ұсталған 10% МЗЖ-ны шегеріңіз.
- Нәтижені база шектерімен салыстырыңыз: 85 000 ₸-ден (1 ЕЖА) кем емес және 595 000 ₸-ден (7 ЕЖА) артық емес.
- Базаны 5%-ға көбейтіңіз.
Мысал, жалақы 300 000 ₸: МЗЖ 300 000 × 10% = 30 000 ₸; база 300 000 − 30 000 = 270 000 ₸ (шектер ішінде); ӘА 270 000 × 5% = 13 500 ₸.
Мысал, жалақы 85 000 ₸ (ЕЖА): база 85 000 − 8 500 = 76 500 ₸ — 1 ЕЖА-дан аз, сондықтан 85 000 ₸ алынады; ӘА 85 000 × 5% = 4 250 ₸.
Жоғары жалақы: база 595 000 ₸-мен шектелген, сондықтан ӘА айына 595 000 × 5% = 29 750 ₸-ден аспайды.
ЖК өзі үшін қалай есептейді
| Мәлімделген кіріс | ӘА базасы | ӘА 5% |
|---|---|---|
| кіріс жоқ немесе 1 ЕЖА-дан аз | 85 000 ₸ | 4 250 ₸ |
| 300 000 ₸ | 300 000 ₸ | 15 000 ₸ |
| 7 ЕЖА-дан көп | 595 000 ₸ | 29 750 ₸ |
ЖК базасынан МЗЖ шегерілетіні — реттелмеген мәселе: МӘСҚ ұстанымы мен Әлеуметтік кодекс сәйкес келмейді. ЖК-лардың көбі мәлімделген кірістен МЗЖ-ны шегермей төлейді; басқа тәсілді таңдасаңыз, оны бекітіп, жүйелі қолданыңыз.
Мерзімдер және есептілік
ӘА төлем жасалған айдан кейінгі айдың 25-іне дейін аударылады және тоқсан бойынша 200.00 нысанында көрсетіледі. Барлық күндер — салық күнтізбесінде.
2026 жылы не өзгерді
Әлеуметтік салық енді ӘА сомасына азайтылмайды: бұл төлемдер бір-біріне тәуелсіз есептеледі, сондықтан ӘА-дағы қате әлеуметтік салыққа әсер етпейді, бірақ оның есебінен «жабылмайды» да.
Бухгалтерді қашан тарту керек
Кірісі база шектеріне жақын жұмысшылар, қоса атқарушылар немесе бірнеше мөлшерлеме болса, есепті бағдарламада жүргізген ыңғайлы. Біз жалақы мен жарналарды есептеуді үш деңгейлі тексерумен жүргіземіз; термин туралы толығырақ — глоссарийде.